نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• رضا اعظم زاده ¹
• سهیلا علیرضانژاد ²

¹ گروه آموزشی علوم اجتماعی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

² استاد گروه جامعه شناسی واحد گرمسار دانشگاه آزاد اسلامی ، گرمسار، ایران

چکیده

هدف از این پژوهش شناخت نقش و جایگاه خانواده‌های نخستین در چگونگی ایفای نقش سرپرستی دخترشان، زن سرپرست خانوار، است. برای دستیابی به اهداف پژوهش از نظریه داده بنیاد استفاده شد و گردآوری داده‌ها از طریق مصاحبه نیمه‌ساخت‌یافته با ۳۳ نفر از زنان سرپرست خانوار شهرستان بهشهر انجام شد. کدگذاری باز منجر به ظهور چهار مقوله اصلی: - مواجهه زنان فرودست با نقش سرپرستی خانوار؛ ۲- مواجهه خانواده نخستین پس از پذیرش سرپرستی دختر؛ ۳- انتظار از نقش زنان از خود؛ ۴- انتظارات زن سرپرست خانوار از خانواده نخستین؛ شد. یافته‫ها نشان داد که نحوه حمایت خانواده نخستین، در ایفای نقش زنان سرپرست تاثیرمحوری دارد. دو نوع خانواده نخستین کنترل‌محور و حمایت‌محور در این پژوهش مشاهده شد. این زنان پس از پذیرش نقش سرپرستی در دو الگوی پارادایمی قرار گرفتند: 1-خود به مثابه عامل تغییر، 2-خود به مثابه نیازمند حمایت. در پارادایم اول درک زنان از زنانگی، توانایی تغییر در زندگی و موفقیت در اهداف است. اما زنان در پارادایم دوم از اعتماد به‌ نفس لازم برای استقلال در زندگی برخوردار نیستند و درک آنان از زنانگی، مانع تلاش برای تغییر در زندگی بدون حمایت دیگران است، یافته‌ها نشان می‌دهند که در چگونگی ایفای نقش زنان به عنوان زن ‌سرپرست خانوار؛ نقش خانواده نخستین بسیار تعیین‌کننده است. ‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬

کلیدواژه‌ها

• خانواده نخستین
• سرپرستی خانوار
• درک از خود
• انتظار از نقش

موضوعات

• این نشریه مقالات معتبر در حوزه های ذیل را به چاپ می رساند: مددکاری اجتماعی رفاه اجتماعی سلامت اجتماعی امنیت اجتماعی مسائل اجتماعی هنجارها

عنوان مقاله [English]

How the primary family and female heads of households deal with the phenomenon of guardianship

نویسندگان [English]

• ًReza Azamzadeh ¹
• Soheila Alirezanejad ²

¹ Department of Social Sciences,, SR.C., Islamic Azad University, Tehran, Iran

² Department of Sociology, Ga. C. Islamic Azad University, Garmsar, Iran

چکیده [English]

This study aims to understand the role and position of first families in the guardianship of their daughter, the female head of household. To achieve the research objectives, grounded theory was used, and data were collected through semi-structured interviews with 33 female heads of household in Behshahr city. Open coding led to the emergence of four main categories: 1- Headship of the household; 2- Expectations of women's role from themselves; 3- Expectations of the female head of household from others; 4- Expectations of the primary family from the female head of household. The findings showed that the support of the primary family has a central influence on the role of female caregivers. After accepting the caregiver role, these women were divided into two groups. Women were placed in two paradigmatic patterns: 1- Self as an agent of change, 2- Self as a need for support. In the first paradigm, women's understanding of femininity is the ability to change in life and achieve goals. However, women in the second paradigm do not have the self-confidence necessary for independence in life, and their understanding of femininity prevents them from trying to change in life without the support of others. The findings show that the primary family influences women's self-perception and reinforces each of the two paradigms mentioned. The first families in this study are divided into two categories: control-oriented and guidance-oriented. The majority of women expected their families to live under the shadow of their father or brother.

کلیدواژه‌ها [English]

• Primary family
• household headship
• self-perception
• role expectations